Startarrow Poprzednie edycje arrow Lodołamacze 2009 arrow Korzyści z zatrudniania osób niepełnosprawnych

Wersja dla osób niedowidzących


Patronat honorowy
Marszałek Senatu RP
Pani Małgorzaty Kidawy-Błońskiej


Partner strategiczny













Ogólnopolscy Patroni Medialni
Korzyści z zatrudniania osób niepełnosprawnych
Korzyści z zatrudniania osób niepełnosprawnych

Pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne dzielimy na pracodawców:
1) prowadzących zakłady pracy chronionej;
2) z otwartego rynku pracy.

Większość pomocy przeznaczonej dla osób niepełnosprawnych nie zależy od rodzaju pracodawcy. Mimo pewnego uprzywilejowania zakładów pracy chronionej pozostali pracodawcy także mogą korzystać z wielu możliwości uzyskania wsparcia ze środków publicznych na zatrudnienie osoby niepełnosprawnej.

Pracodawcy z otwartego rynku pracy mogą korzystać z wielu środków przeznaczonych na pomoc pracownikom niepełnosprawnym. Na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2011 r., Nr 127 poz. 721; dalej zwana ustawą o rehabilitacji) przysługuje im:

1) Dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników osób niepełnosprawnych

  • uprawnieni – dofinansowanie przysługuje:
    1. zakładom pracy chronionej
    2. pracodawcom zatrudniającym co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy i osiągający wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych w wysokości co najmniej 6%
    3. pracodawcom zatrudniającym mniej niż 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy;
  • kwota dofinansowania dla pracodawców z tzw. otwartego rynku pracy wynosi 70% z odpowiednio 160%, 140% i 60% najniższego wynagrodzenia należnego pracodawcom zakładów pracy chronionej
  • w przypadkach pracowników ze szczególnymi schorzeniami (choroba psychiczna, upośledzenie umysłowe, epilepsja, całościowe zaburzenia rozwojowe, osoby niewidome – stopień znaczny i umiarkowany) wysokość dofinansowania zwiększa się o 40% najniższego wynagrodzenia
  • miesięczne wnioski składa się w PFRON w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego wniosek dotyczy (wniosek Wn-D wraz z załącznikami INF-D-P oraz INF-O-PP)
  • wymagane dokumenty przekazywane są za pomocą elektronicznego Systemu Obsługi Dofinansowań i Refundacji (SODiR) bądź w formie papierowej (w zależności od tego, na jaką formę zdecyduje się pracodawca)
  • kwota dofinansowania w danym miesiącu nie może przekroczyć kwoty 75% faktycznie poniesionych miesięcznych kosztów płacy dla pracodawcy prowadzącego działalność gospodarczą oraz 90% dla pozostałych pracodawców; pod pojęciem koszty płacy należy rozumieć wynagrodzenie brutto oraz finansowane przez pracodawcę obowiązkowe składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe oraz obowiązkowe składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych
  • podstawa prawna: art. 26a - c ustawy o rehabilitacji, Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. z 2009 r., Nr 8 poz. 43 z późn. zm.).


2) Zwrot dodatkowych kosztów tworzenia lub przystosowania miejsca pracy

  • uprawnieni – pracodawcy, którzy przez okres co najmniej 36 miesięcy zatrudnią osoby niepełnosprawne, które m.in. mają status osób bezrobotnych lub poszukujących pracy i nie pozostających w zatrudnieniu, skierowanych do pracy przez powiatowy urząd pracy
  • dofinansowanie obejmuje zwrot kosztów m.in.:
    a) adaptacji pomieszczeń zakładu pracy do potrzeb osób niepełnosprawnych, w szczególności poniesionych w związku z przystosowaniem tworzonych lub istniejących stanowisk pracy dla tych osób, stosownie do potrzeb wynikających z ich niepełnosprawności
    b) adaptacji i nabycia urządzeń ułatwiających osobie niepełnosprawnej wykonywanie pracy lub funkcjonowanie w zakładzie pracy
    c) zakupu i autoryzacji oprogramowania na użytek pracowników niepełnosprawnych oraz urządzeń technologii wspomagających lub przystosowanych do potrzeb wynikających z ich niepełnosprawności
    d) rozpoznania przez służby medycyny pracy potrzeb, o których mowa w punktach a-c
  • zwrot dotyczy wyłącznie dodatkowych kosztów pracodawcy wynikających z zatrudnienia osób niepełnosprawnych
  • zwrot kosztów odbywa się na podstawie umowy pracodawcy ze starostą, która poprzedzona jest odpowiednim wnioskiem ze strony pracodawcy
  • zwrotowi nie podlegają koszty poniesione przez pracodawcę przed podpisaniem umowy
  • zwrot kosztów nie może przekraczać dwudziestokrotnego przeciętnego wynagrodzenia za każde przystosowane stanowisko pracy osoby niepełnosprawnej
  • warunkiem uzyskania zwrotu jest ponadto uzyskanie pozytywnej opinii Państwowej Inspekcji Pracy odpowiednio o przystosowaniu lub o spełnieniu warunków bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowisku pracy lub pomieszczeniach zakładu pracy
  • obowiązek pracodawcy – zatrudnienie osoby niepełnosprawnej przez okres co najmniej 36 miesięcy pod groźbą obowiązku zwrotu środków
  • podstawa prawna: art. 26 o rehabilitacji, Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 marca 2011 r. w sprawie zwrotu dodatkowych kosztów związanych z zatrudnianiem pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r., Nr 62, poz. 316).


3) Refundacja kosztów wyposażenia stanowiska pracy

  • uprawnieni – pracodawcy, którzy przez okres co najmniej 36 miesięcy zatrudnią osobę niepełnosprawną, która jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotna albo poszukująca pracy niepozostająca w zatrudnieniu;
  • zwrot kosztów dotyczy wyposażenia stanowiska pracy osoby niepełnosprawnej, w tym:
    1. udokumentowane koszty zakupu lub wytworzenia wyposażenia stanowiska pracy, na którym będzie wykonywać pracę osoba niepełnosprawna
    2. kwotę niepodlegającego odliczeniu podatku od towarów i usług, podatku akcyzowego, związanych z przedmiotami opodatkowania określonymi w pkt a
  • zwrot kosztów odbywa się na podstawie umowy pracodawcy ze starostą, która poprzedzona jest odpowiednim wnioskiem ze strony pracodawcy
  • zwrotowi nie podlegają koszty poniesione przez pracodawcę przed podpisaniem umowy
  • warunkiem otrzymania pomocy jest uzyskanie, wydanej na wniosek starosty, pozytywnej opinii Państwowej Inspekcji Pracy odpowiednio o przystosowaniu do potrzeb wynikających z niepełnosprawności osoby zatrudnionej na wyposażonym stanowisku pracy lub o spełnieniu warunków bezpieczeństwa i higieny pracy na tym stanowisku
  • zwrotu dokonuje się do wysokości piętnastokrotnego przeciętnego wynagrodzenia
  • refundacja może być przyznana jako pomoc de minimis;
  • podstawa prawna: art. 26e ustawy o rehabilitacji, rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 marca 2011 r. w sprawie zwrotu kosztów wyposażenia stanowiska pracy osoby niepełnosprawne (Dz. U. z 2011 r., Nr 62, poz. 317).


4) Refundacja wynagrodzenia asystenta osoby niepełnosprawnej

  • mogą uzyskać pracodawcy, którzy zatrudniają pracownika niepełnosprawnego
  • zwrot obejmuje miesięczne koszty zatrudnienia pracowników pomagających pracownikowi niepełnosprawnemu w pracy w czasie czynności ułatwiających komunikowanie się z otoczeniem, a także czynności niemożliwych lub trudnych do samodzielnego wykonania przez pracownika niepełnosprawnego na stanowisku pracy, za czas poświęcony wyłącznie na tę pomoc
  • zwrot kosztów odbywa się na podstawie umowy pracodawcy ze starostą, która poprzedzona jest odpowiednim wnioskiem ze strony pracodawcy
  • wysokość zwrotu stanowi iloczyn kwoty najniższego wynagrodzenia i ilorazu liczby godzin w miesiącu przeznaczonych wyłącznie na pomoc pracownikowi niepełnosprawnemu i miesięcznej liczby godzin pracy pracownika niepełnosprawnego
  • liczba godzin przeznaczonych wyłącznie na pomoc pracownikowi niepełnosprawnemu nie może przekraczać liczby godzin odpowiadających 20% liczby godzin pracy pracownika w miesiącu
  • podstawa prawna: art. 26d ustawy o rehabilitacji, rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 marca 2011 r. w sprawie zwrotu dodatkowych kosztów związanych z zatrudnianiem pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r., Nr 62, poz. 316).


5) Refundacja szkolenia osób niepełnosprawnych

  • mogą uzyskać pracodawcy zatrudniający osoby niepełnosprawne
  • zwrot kosztów obejmuje koszty szkolenia osób niepełnosprawnych do wysokości 80% tych kosztów, nie więcej jednak niż do wysokości dwukrotnego przeciętnego wynagrodzenia za jedną osobę
  • zwrot kosztów odbywa się na podstawie umowy pracodawcy ze starostą, która poprzedzona jest odpowiednim wnioskiem ze strony pracodawcy
  • zwrotowi nie podlegają koszty poniesione przez pracodawcę przed datą podpisania umowy;
  • podstawa prawna: art. 37 - 41 ustawy o rehabilitacji, rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30 marca 2009 r. w sprawie warunków i trybu refundacji kosztów szkolenia pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. z 2009 r. Nr 57, poz. 472).


Pracodawcy z otwartego rynku pracy zobowiązani są do obowiązkowych wpłat na PFRON, jeżeli przepisy ustawy o rehabilitacji tak wskazują. W myśl przepisu art. 21 ustawy o rehabilitacji obowiązkowe wpłaty dotyczą:
  • pracodawcy zatrudniającego co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy, u których wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych wynosi poniżej 6%
  • dla państwowych i samorządowych jednostek organizacyjnych będących jednostkami budżetowymi, zakładami budżetowymi albo gospodarstwami pomocniczymi, instytucji kultury oraz jednostek organizacyjnych zajmujących się statutowo ochroną dóbr kultury uznanych za pomnik historii wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych wynosi 6%
  • dla państwowych i niepaństwowych szkół wyższych, wyższych szkół zawodowych, publicznych i niepublicznych szkół, zakładów kształcenia nauczycieli oraz placówek opiekuńczo-wychowawczych i resocjalizacyjnych wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych wynosi 2%.

Nie mają obowiązku dokonywania wpłat:

  • pracodawcy, u których wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych wynosi odpowiednio co najmniej 6% lub 2%
  • pracodawcy zatrudniający mniej niż 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy
  • publiczne i niepubliczne jednostki organizacyjne nie działające w celu osiągnięcia zysku, których wyłącznym przedmiotem prowadzonej działalności jest rehabilitacja społeczna i lecznicza, edukacja osób niepełnosprawnych lub opieka nad osobami niepełnosprawnymi
  • pracodawcy prowadzące zakład pracy będące w likwidacji albo co do których ogłoszono upadłość
  • placówki dyplomatyczne i urzędy konsularne, przedstawicielstwa i misje zagraniczne.